آموزش تصویرگری از صفر: چه یاد بگیری، چقدر هزینه دارد و کار از کجا می‌آید

دوره‌های هر سطح در بخش مسیر دوره همین صفحه آمده‌اند و آموزشگاه‌هایی که آن‌ها را برگزار می‌کنند، پس از بررسی در کنار هر دوره دیده می‌شوند. اگر هنوز مطمئن نیستی این کار به تو می‌آید، از سطح تازه‌نفس و با دوره‌های کوتاه مثل آناتومی و فیگور شروع کن، نه با یک دوره جامع گران.

تصویرگری یعنی کشیدن تصویری که یک متن، یک محصول یا یک پیام را برای مخاطب مشخص روایت می‌کند. تصویرگر برخلاف نقاشی که موضوع را خودش انتخاب می‌کند، بیشتر وقت‌ها با سفارش کار می‌کند: ناشر، بازی‌ساز یا برند می‌گوید چه چیزی، برای چه سنی و در چه اندازه‌ای لازم است و تصویرگر راه دیدن آن را پیدا می‌کند.

یک سفارش معمولی از اول تا آخر

• خواندن متن یا بریف: تصویرگر کتاب داستان را چند بار می‌خواند و صحنه‌هایی را که تصویر لازم دارند علامت می‌زند.
• اسکچ و طرح اولیه: چند طرح سریع با مداد یا روی تبلت می‌کشد تا سفارش‌دهنده یکی را انتخاب کند.
• طراحی شخصیت: قیافه و لباس هر شخصیت را از چند زاویه ثابت می‌کند تا در همه صفحه‌ها یکی بماند.
• رنگ و اجرای نهایی: با آبرنگ، گواش، مداد رنگی یا نرم‌افزاری مثل Photoshop و Procreate.
• آماده‌سازی فایل: اندازه چاپ، حاشیه برش و وضوح درست، تا تصویر در چاپ یا در بازی خراب نشود.

کلمه‌های تصویرگر، تصویرساز و ایلاستریتور یک کار را نام می‌برند. در آگهی‌ها دو دام هست: «Illustrator» گاهی اسم نرم‌افزار Adobe Illustrator است، و «تصویرسازی» گاهی ساختن تصویر با هوش مصنوعی یا حتی نمودار داده است. برای همین در شمارش آگهی‌های این صفحه، متن هر آگهی خوانده شد و فقط کار طراحی واقعی حساب شد.

رشته‌های دانشگاهی و هنرستانی این کار در صفحه گروه تصویرسازی آمده‌اند؛ این صفحه درباره خود آدم و مسیر یادگیری اوست.

برای سه قدم اول آموزش تصویرگری، مداد، پاک‌کن و دفتر طراحی کافی است و هزینه‌اش در برابر کلاس ناچیز است. قلم نوری وقتی لازم می‌شود که به رنگ دیجیتال و سفارش رسیده باشی؛ بیشتر آگهی‌هایی که طراحی می‌خواستند، Photoshop را نام برده بودند.

قیمت ابزار دیجیتال در ۱۰ آبان ۱۴۰۵

• قلم نوری بدون صفحه نمایش: روی میز کار می‌کند و تصویر را روی مانیتور می‌بینی. ارزان‌ترین مدل‌های رایج حدود ۸٫۲ تا ۱۰٫۸ میلیون تومان قیمت داشتند.
• تبلت طراحی با صفحه نمایش: مستقیم روی تصویر می‌کشی. مدل ۱۲ اینچی حدود ۴۳٫۷ میلیون و مدل ۱۶ اینچی حدود ۶۹ میلیون تومان بود.
• تبلت همه‌کاره با قلم: برای Procreate لازم است و قیمتش از قلم نوری بیشتر است؛ برای شروع ضروری نیست.

یک بودجه نمونه برای کسی که می‌خواهد با دوره رسمی جلو برود: آناتومی و فیگور ۸٫۳۱، نقاش دیجیتال ۱۸ و تصویرساز کتاب کودک ۲۲٫۵۹ میلیون تومان، یعنی ۶۶۸ ساعت آموزش با سقف ۴۸٫۹ میلیون تومان؛ با یک قلم نوری ارزان حدود ۵۷ میلیون تومان می‌شود. همین سه دوره به شکل آنلاین سقف ۳۹٫۱ میلیون تومان دارند.

قیمت ابزار هر هفته عوض می‌شود؛ پیش از خرید دوباره مقایسه کن و اول با ابزار ارزان تمرین کن.

از ۶۱ آگهی، ۲۵ آگهی کشیدن تصویر با دست یا روی تبلت را شرط یا مزیت نوشته بودند. یکی از آن‌ها صریح نوشته بود مدرک دانشگاهی معیار اصلی انتخاب نیست و نمونه کار تعیین‌کننده است. ۸ آگهی کلمه «تصویرسازی» را به معنای دیگری به کار برده بودند، مثل نمودار داده، تصور ذهنی یا تصویر معماری، و ۱۶ آگهی دیگر هیچ کار طراحی نمی‌خواستند.

شرط‌های ۲۵ آگهی طراحی

• شهر: ۲۰ آگهی در تهران، ۴ در البرز و ۱ در اصفهان. هیچ‌کدام دورکاری نبود.
• نوع همکاری: ۲۱ تمام‌وقت، ۳ پروژه‌ای و ۱ پاره‌وقت.
• جنسیت: ۲۲ آگهی فرقی نگذاشته بودند؛ یکی فقط خانم، یکی ترجیحا خانم و یکی ترجیحا آقا خواسته بود. ۹ آگهی پایان خدمت سربازی را شرط کرده بودند.
• نمونه کار: ۱۹ آگهی نمونه کار خواسته بودند و ۱۴ آگهی ابزار هوش مصنوعی را نام برده بودند.
• کارفرماها: بازی‌سازها برای شخصیت و محیط دوبعدی، تولیدی لباس کودک برای طرح چاپ روی پارچه، چاپخانه استیکر برای شخصیت شاد، و ناشر بازی رومیزی برای تصویر کارت‌ها.

یک آگهی طراحی شخصیت و استوری‌بورد برای انیمیشن از متقاضی خواسته بود خروجی هوش مصنوعی را اصلاح کند: آناتومی را درست کند و شخصیت را در نماهای مختلف یکسان نگه دارد. یعنی همان مهارت‌های پایه آموزش تصویرگری، حالا برای ویرایش تصویر ماشینی هم لازم است.

کارفرمایی که نمونه کار تصویرساز را می‌بیند، دو سوال دارد: آیا این آدم می‌تواند یک شخصیت را در ده تصویر یکسان نگه دارد؟ و آیا این کار خودش است؟ سوال دوم امروز مهم‌تر شده است؛ بعضی سفارش‌دهنده‌های کار آزاد در متن پروژه می‌نویسند که استفاده از هوش مصنوعی پذیرفته نیست.

پنج بخش یک نمونه کار خوب

• یک پروژه کامل: داستان یا بسته‌بندی چندتکه، از اسکچ تا فایل نهایی.
• برگه شخصیت: یک شخصیت از روبه‌رو، نیم‌رخ و پشت، با چند حالت چهره.
• طرح‌های اولیه: صفحه‌های اسکچ و تغییرات، که نشان می‌دهد تصویر چطور ساخته شده است.
• طراحی از روی مدل: چند صفحه دفتر طراحی؛ این قسمت را هیچ ابزاری جای تو نمی‌کشد.
• فایل لایه‌باز: برای کار دیجیتال، فایلی که لایه‌ها و مراحل در آن دیده می‌شود.

از ۲۵ آگهی طراحی، ۱۴ آگهی آشنایی با ابزار هوش مصنوعی را مزیت یا شرط نوشته بودند. پس یاد گرفتن این ابزارها برای ایده‌پردازی ضرری ندارد، ولی نمونه کار باید نشان دهد که بدون آن هم می‌کشی. نمایشگاه بولونیا هم استفاده از این ابزارها را در آثار ارسالی ممنوع کرده است.

نمونه کار را در یک صفحه شخصی یا یک فایل PDF سبک جمع کن و برای هر کارفرما فقط کارهای نزدیک به سفارش او را جلو بگذار.

گزارش‌های معتبر حقوق ۱۴۰۵ گروه جداگانه‌ای برای تصویرگر ندارند. نزدیک‌ترین گروه، طراحان گرافیک هستند که با همان ابزارها و برای همان کارفرماها کار می‌کنند؛ ۲۱ آگهی از ۲۵ آگهی طراحی هم عنوان گرافیک، بسته‌بندی یا موشن داشتند. عددهای جدول برای طراحان گرافیک است، نه تصویرگران.

میانه حقوق دریافتی خالص طراحان گرافیک در سطح کارشناس در تهران در پایان ۱۴۰۴، ۲۵ میلیون تومان در ماه بود و نیمی بین ۲۰ تا ۳۰ میلیون می‌گرفتند. همین گروه در ۱۴۰۵ میانه ۳۴ میلیون تومان درخواست کرده بودند؛ عدد درخواستی، انتظار است و حقوق گرفته‌شده نیست. در شهرهای بزرگ دیگر، دریافتی کارشناس ۱۷ میلیون بود.

پیشنهاد آگهی‌های طراحی

از ۲۵ آگهی طراحی آبان ۱۴۰۵ فقط ۶ آگهی عدد حقوق نوشته بودند. میانه کف و سقف آن‌ها ۳۷٫۵ و ۴۵ میلیون تومان در ماه بود؛ دو آگهی بازه ۲۵ تا ۳۵ میلیون و دو آگهی بازه‌هایی تا ۸۰ میلیون داشتند. با این نمونه کوچک، این عدد فقط جهت را نشان می‌دهد.

درآمد کار سفارشی

بیشتر تصویرگران کتاب و بسته‌بندی آزاد کار می‌کنند و برای هر پروژه قیمت می‌دهند. قیمت به تعداد تصویر، اندازه، دفعه‌های اصلاح و حق استفاده بستگی دارد؛ تصویری که فقط یک بار چاپ می‌شود ارزان‌تر از تصویری است که روی ده محصول می‌رود.

چیزهایی که درآمد را بالا می‌برند: نمونه کار یکدست، سرعت تحویل، کار هم‌زمان با ناشر و برند، و توانایی آماده‌سازی فایل چاپی بدون کمک دیگران.