مهندس سخت افزار Embedded: چه می‌سازد، استخدام و درآمد ۱۴۰۵
شغلمهندس سخت افزار Embedded برد الکترونیکی دستگاه‌هایی را طراحی میکند که یک پردازنده کوچک در دلشان کار میکند: کنتور هوشمند، ردیاب خودرو، قفل دیجیتال یا حسگری که داده را به اینترنت می‌فرستد. در آگهیهای ایران همین عنوان برای پشتیبان کامپیوتر و شبکه هم به کار می‌رود؛ ما ۱۵۴ آگهی زنده را در ۱۴ آبان ۱۴۰۵ خواندیم و این صفحه فقط درباره ۳۵ آگهی طراحی برد است.
چطور مهندس سخت افزار شویم؟ مسیر یادگیری در سه سطح
ترتیب یادگیری و جایی که هر دوره به کار می‌آید
روی هر ایستگاه جاده بزن تا آن دوره را ببینی.
کل این مسیر را کجا بخوانم؟
در حال بارگذاری…
فقط چند دوره را می‌خواهی؟ روی هر ایستگاه جاده بزن و «صفحه‌ی کامل این دوره» را باز کن؛ آموزشگاه‌های همان یک دوره آنجا هستند.
- ۱
تازه‌نفس
الکترونیک آنالوگ و دیجیتال، زبان C، یک خانواده میکروکنترلر ساده و بعد یک خانواده ۳۲ بیتی، پروتکل‌های ارتباطی رایج، مقدمات یک نرمافزار طراحی برد و کار با مولتی‌متر و اسیلوسکوپ. پایان این سطح یعنی یک برد دولایه با یک حسگر که خودت کشیده‌ای و روشن شده است.
- ۲
ماهر
طراحی برد با پردازنده ARM، منبع تغذیه سوییچینگ، رابط حسگرهای آنالوگ، ارتباط بی‌سیم کوتاه‌برد و بلندبرد، سیستم‌عامل بلادرنگ و برد چندلایه. در این سطح می‌توانی طراحی یک گره IoT باتری‌خور را از نیازمندی تا نمونه آزمایش‌شده تحویل بدهی.
- ۳
سوپرحرفه‌ای
برد پردازنده‌ای که لینوکس اجرا میکند، کنترل نویز و آماده‌سازی برای آزمون EMC، طراحی کم‌مصرف، طراحی برای تولید، امنیت سختافزار و معماری کل سامانه. این سطح تصمیم می‌گیرد محصول با چه تراشه‌ها و چه ساختاری ساخته شود و تیم را تا تولید می‌برد.
بیشتر کسانی که در این مسیر گیر می‌کنند، مستقیم سراغ نرمافزار طراحی برد رفته‌اند و مدار را نمی‌فهمند. ترتیب درست این است که اول بفهمی یک تنظیم‌کننده ولتاژ چطور کار میکند و چرا کنار هر تراشه خازن می‌گذارند، بعد سراغ کشیدن شماتیک بروی. برد اولت را هم کوچک انتخاب کن: یک میکروکنترلر، یک حسگر، یک رابط USB و یک LED. همین برد ساده همه مراحل طراحی، سفارش ساخت، لحیم‌کاری و اشکال‌یابی را یک بار به تو نشان می‌دهد.
در فهرست استانداردهای آموزشگاه‌های آزاد فنی و حرفه‌ای تهران در ۱۴۰۵، دوره طراح مدار میکروکنترلر ARM ۳۰۰ ساعت و ۱۵٫۱۲ میلیون تومان، طراحی نقشه برد با Altium ۸۲ ساعت و ۸٫۶۸ میلیون تومان و طراحی و عیب‌یابی منبع تغذیه ۱۰۰ ساعت و ۱۸٫۵۲ میلیون تومان است. استانداردی با نام ESP32، STM32 یا اینترنت اشیا در آن فهرست پیدا نکردیم؛ این بخش‌ها را باید از آموزشگاه‌های آزاد، دوره‌های شرکت‌ها یا پروژه شخصی یاد گرفت.
مدرک دوره در استخدام این شغل کمتر از نمونهکار وزن دارد. در مصاحبه معمولا شماتیک یکی از کارهایت را باز می‌کنند و می‌پرسند چرا این رگولاتور را انتخاب کردی، این خازن برای چیست و اگر برد روشن نشود اول کجا را اندازه می‌گیری. دو یا سه برد واقعی با عکس، شماتیک و گزارش کوتاه از مشکلاتی که حل کردی، بهترین رزومه یک مهندس سخت افزار تازه‌کار است.
مهندس سخت افزار Embedded چه می‌سازد و کارش کجا تمام میشود؟
هر دستگاهی که دکمه، نمایشگر یا حسگر دارد و تصمیم ساده‌ای می‌گیرد، یک برد مدار در دلش دارد که دور یک پردازنده کوچک ساخته شده است. مهندس سخت افزار Embedded همین برد را طراحی میکند: انتخاب میکند کدام تراشه پردازنده کار را انجام دهد، برق آن از کجا و با چه ولتاژی برسد، حسگرها و موتورها چطور به آن وصل شوند، داده با کدام رابط بیرون برود و همه این‌ها روی چه اندازه‌ای از برد جا بگیرند.
خروجی کار او یک شماتیک کامل، فهرست قطعه با کد دقیق هر قطعه، برد ساخته‌شده و گزارش آزمون است. وقتی اولین نمونه از کارخانه برمی‌گردد، اوست که برد را برای اولین بار روشن میکند، ولتاژ هر بخش را اندازه می‌گیرد و پیدا میکند چرا پردازنده بالا نمی‌آید یا ماژول بی‌سیم قطع و وصل میشود. به این مرحله در شرکت‌ها bring-up می‌گویند و بخش بزرگی از وقت یک مهندس سخت افزار در آن می‌گذرد.
مرز با سه شغل نزدیک
- برنامه‌نویس میکروکنترلر: کد روی همان پردازنده را می‌نویسد. مهندس سخت افزار باید آن‌قدر برنامه‌نویسی بلد باشد که برد را آزمایش کند، اما محصول نهایی نرمافزار کار همکار نرمافزاری است.
- طراح PCB: شماتیک را می‌گیرد و قطعه‌ها و مسیرها را روی برد می‌چیند. در شرکت‌های کوچک این دو کار را یک نفر انجام می‌دهد؛ ۳۱ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی، Altium را هم از مهندس سخت افزار خواسته بودند.
- مهندس طراحی الکترونیک: عنوانی کلی‌تر است که طراحی مدار آنالوگ، تغذیه و تجهیزات صنعتی را هم می‌گیرد. مهندس سخت افزار Embedded روی بردهایی تمرکز دارد که پردازنده، حافظه و ارتباط دارند.
کلمه IoT یا اینترنت اشیا هم به همین کار برمی‌گردد، با یک لایه بیشتر: دستگاه باید به شبکه وصل شود، با باتری ماه‌ها کار کند و داده‌اش را به سرور برساند. به همین دلیل در آگهیها عنوان‌هایی مثل «کارشناس توسعه سختافزار اینترنت اشیا» و «مهندس IoT و سیستم‌های Embedded» در کنار «طراح سختافزار الکترونیک» آمده بود.
مهندس سخت افزار در ایران دو معنی دارد: طراح برد یا پشتیبان کامپیوتر؟
کسی که «مهندس سخت افزار» را جست‌وجو میکند ممکن است دنبال یکی از دو کار کاملا متفاوت باشد. در ۱۵۴ آگهی که یکی از کلمه‌های سختافزار، Hardware، Embedded، امبدد، IoT، اینترنت اشیا یا نهفته در عنوانشان بود، کارفرماها این کارها را خواسته بودند:
| نوع آگهی | تعداد آگهی | کاری که خواسته بودند | مهارت اصلی |
|---|---|---|---|
| پشتیبانی IT، شبکه و کامپیوتر | ۷۶ | اسمبل و تعمیر کامپیوتر، نصب ویندوز، پشتیبانی کاربران و سرور | شبکه، Help Desk، سختافزار رایانه شخصی |
| طراحی برد و سختافزار Embedded | ۳۵ | طراحی شماتیک و برد، انتخاب قطعه، راهاندازی و آزمون نمونه | Altium، الکترونیک آنالوگ و دیجیتال، میکروکنترلر |
| برنامه‌نویسی Embedded و فریمور | ۲۵ | نوشتن کد روی میکروکنترلر یا لینوکس نهفته | زبان C و C++، RTOS، لینوکس |
| فروش سختافزار | ۶ | فروش تجهیزات کامپیوتر و شبکه | مذاکره و شناخت کالا |
| سایر | ۱۲ | FPGA، تدریس، کنترل کیفیت، اتوماسیون صنعتی و استقرار IoT | متفاوت |
یک دستگاه IoT زیر دست مهندس سخت افزار: هشت مرحله از ایده تا تولید
فرض کن شرکتی می‌خواهد حسگر دما و رطوبت برای گلخانه بسازد که داده را بی‌سیم بفرستد و با دو باتری قلمی یک سال کار کند. سهم مهندس سخت افزار در این پروژه این مراحل است:
- ۱
نیازمندی را به عدد تبدیل میکند
دقت اندازهگیری، فاصله ارسال، عمر باتری، دمای کار و قیمت تمام‌شده هر دستگاه را با مدیر محصول عددی میکند. بدون این عددها انتخاب قطعه حدس است.
- ۲
پردازنده و ماژول ارتباطی را انتخاب میکند
مثلا میان یک میکروکنترلر کم‌مصرف با ماژول LoRa و یک تراشه ESP32 که Wi-Fi و BLE را با هم دارد، بر پایه مصرف جریان در حالت خواب، برد ارسال و موجود بودن قطعه در بازار تصمیم می‌گیرد.
- ۳
بودجه توان را حساب میکند
جریان هر بخش را در حالت کار و خواب جمع می‌زند تا معلوم شود باتری چند ماه دوام می‌آورد و رگولاتور خطی کافی است یا مبدل سوییچینگ لازم است.
- ۴
شماتیک را می‌کشد
اتصال تراشه‌ها، مقاومت‌ها و خازن‌ها، مدار حفاظت ورودی، رابط برنامه‌ریزی و نقاط اندازهگیری را با جزئیات می‌کشد و فهرست قطعه را با کد سازنده می‌بندد.
- ۵
چیدمان برد را بازبینی میکند
اگر خودش برد را نمی‌چیند، با طراح PCB روی جای آنتن، مسیر برگشت جریان، فاصله حسگر از قطعه‌های گرم و اندازه جعبه به توافق می‌رسد.
- ۶
نمونه اول را روشن میکند
با منبع تغذیه آزمایشگاهی و محدودیت جریان برد را روشن میکند، ولتاژ هر ریل را اندازه می‌گیرد، برنامه آزمایشی ساده‌ای را بارگذاری میکند و ارتباط هر حسگر را با لاجیک آنالایزر می‌بیند.
- ۷
آزمون محیطی و نویز را پیش می‌برد
برد را در دمای بالا و پایین، با باتری ضعیف و کنار منبع نویز آزمایش میکند. ۱۴ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی، آشنایی با EMC و EMI را خواسته بودند، یعنی کنترل نویزی که برد پخش میکند یا می‌گیرد.
- ۸
مدارک تولید را تحویل می‌دهد
فایل ساخت برد، فهرست نهایی قطعه، دستورالعمل آزمون خط تولید و تغییرهای نسخه دوم را آماده میکند تا کارخانه بتواند صد یا هزار عدد بسازد.
استخدام مهندس سخت افزار: ۳۵ آگهی طراحی در آبان ۱۴۰۵ چه خواسته‌اند؟
هشت جست‌وجو در یک سایت کاریابی بزرگ، ۲٬۶۵۸ آگهی متفاوت داد. ۱۵۴ آگهی یکی از کلمه‌های سختافزار، Embedded، IoT یا نهفته را در عنوان داشتند و ۳۵ آگهی از آن‌ها طراحی شماتیک یا برد را از متقاضی خواسته بودند. شمارش‌های زیر از متن کامل همین ۳۵ آگهی است.
عنوان‌ها متنوع بود: طراح سختافزار الکترونیک، کارشناس طراحی سختافزار، مهندس Embedded، توسعه‌دهنده سختافزار IoT، کارشناس سیستم‌های نهفته و سرپرست طراحی سختافزار. سطح ۲۳ آگهی کارشناس، ۱۱ آگهی کارشناس ارشد و یک آگهی مدیر میانی بود و ۳۳ آگهی تمام‌وقت بودند. فقط ۲ آگهی امکان دورکاری داده بودند، چون کار با برد و دستگاه اندازهگیری در شرکت انجام میشود.
مهارت‌هایی که بیشتر نام برده شده بود
- Altium در ۳۱ آگهی؛ OrCAD یا Cadence در ۶ و KiCad در ۵ آگهی.
- زبان C یا C++ در ۲۱ آگهی، چون مهندس سخت افزار باید برد را با برنامه آزمایشی بالا بیاورد.
- طراحی مدار آنالوگ در ۱۸ آگهی؛ STM32 در ۱۵، خانواده ARM در ۹ و ESP32 در ۹ آگهی.
- برد چندلایه در ۱۵ آگهی، EMC و EMI در ۱۴، پروتکل‌های SPI، I2C، UART و CAN در ۱۳ و رابط‌های پرسرعت مثل DDR، USB و اترنت در ۱۱ آگهی.
- طراحی تغذیه و مبدل ولتاژ در ۱۱، کار با اسیلوسکوپ و لاجیک آنالایزر در ۱۰ و ارتباط بی‌سیم مثل BLE، LoRa و Wi-Fi در ۹ آگهی.
۲۱ آگهی زبان انگلیسی را در بخش شرایط آورده بودند؛ دیتاشیت قطعه‌ها و راهنمای طراحی سازنده‌ها انگلیسی است. سقف سن در ۲۲ آگهی آمده بود با میانه ۴۰ سال و ۷ آگهی سقف ۳۵ سال گذاشته بودند. بیمه تکمیلی در ۲۵ آگهی، پاداش در ۱۶ و ساعت کاری منعطف در ۱۱ آگهی جزو مزایا بود.
صنعت کارفرماها هم نشان می‌دهد این شغل کجا زنده است: ۹ آگهی از شرکت‌های فناوری و سختافزار، ۸ آگهی از خدمات مهندسی، ۷ آگهی از تولیدی‌ها و ۵ آگهی از خودرو و قطعه‌سازی بود. ۵ آگهی خودشان را دانش‌بنیان معرفی کرده بودند. در سایت آگهی محلی تهران با جست‌وجوی همین عنوان، هیچ آگهی طراحی سخت‌افزاری پیدا نشد؛ این شغل بیشتر از راه سایت‌های کاریابی و معرفی آشنا استخدام میکند.
مهندس IoT در طراحی سختافزار با چه تصمیم‌هایی روبه‌روست؟
دستگاه متصل به اینترنت چند محدودیت دارد که برد معمولی ندارد. این‌ها تصمیم‌هایی است که پیش از کشیدن اولین خط شماتیک گرفته میشود:
کدام راه ارتباطی؟
Wi-Fi برای خانه و دفتر که برق دائم دارد، BLE برای فاصله کوتاه تا گوشی، LoRa برای چند کیلومتر با داده کم و مصرف پایین، و شبکه سلولی برای جایی که هیچ شبکه محلی نیست. هر انتخاب، آنتن، مصرف و هزینه ماهانه دستگاه را عوض میکند.
باتری چقدر دوام بیاورد؟
دستگاهی که بیشتر وقتش خواب است باید در حالت خواب فقط چند میکروآمپر مصرف کند. یک مقاومت بالاکش اشتباه یا یک LED روشن می‌تواند عمر باتری را از یک سال به چند هفته برساند.
آنتن کجا بنشیند؟
آنتن روی برد به فلز جعبه، باتری و دست کاربر حساس است. مهندس سخت افزار جای آن را با طراح مکانیک و طراح برد تعیین میکند و برد ارسال را در محیط واقعی آزمایش میکند.
حسگر درست اندازه بگیرد
حسگر دما اگر کنار تنظیم‌کننده ولتاژ گرم بنشیند، عدد غلط می‌دهد. فیلتر ورودی، فاصله از قطعه‌های گرم و کالیبراسیون، بخشی از طراحی سختافزار است، نه کار بعدی.
قطعه در بازار ایران پیدا شود
تراشه‌ای که روی کاغذ بهترین است اگر برای تولید سری در دسترس نباشد، پروژه را متوقف میکند. بیشتر تیم‌ها برای قطعه‌های اصلی یک جایگزین هم‌پایه در شماتیک پیش‌بینی می‌کنند.
دستگاه امن بماند
اگر پورت برنامه‌ریزی روی برد نهایی باز بماند، هر کسی می‌تواند برنامه را بخواند یا عوض کند. بستن رابط دیباگ و نگه‌داری کلیدها در تراشه امن، تصمیم سخت‌افزاری است.
درآمد مهندس سخت افزار در ایران
گزارش حقوق ۱۴۰۵ گروه جداگانه‌ای برای مهندس سخت افزار Embedded ندارد. نزدیک‌ترین گروه که همین نوع کار را انجام می‌دهد «مهندسی برق» است که طراح مدار الکترونیکی و مهندس الکترونیک هم در آن آمده‌اند؛ عددهای زیر مال همین گروه است و کنارش پیشنهاد آگهیهای طراحی برد را گذاشته‌ایم.
ماهانه و خالص، تهران، مهندسان برق، سطح کارشناس، ۱۴۰۴. این عدد مربوط به کلِ گروه طراحی الکترونیک و سختافزار است، نه یک عنوان شغلی خاص.
سالانه و ناخالص، عددِ میانه و بازه‌ی نیمه‌ی میانیِ بازار. شغلِ متناظر: Computer Hardware Engineers. منبع: اداره‌ی آمار کار آمریکا (۲۰۲۵) و Job Bank کانادا (۲۰۲۵).
| عدد | چارک پایین | میانه | چارک بالا |
|---|---|---|---|
| دریافتی پایان ۱۴۰۴، کارشناس، تهران | ۲۶ | ۳۴ | ۴۲ |
| دریافتی پایان ۱۴۰۴، کارشناس ارشد، تهران | ۳۵ | ۴۵ | ۶۰ |
| دریافتی پایان ۱۴۰۴، کارشناس، شهرهای بزرگ | ۲۱ | ۲۸ | ۳۶ |
| دریافتی پایان ۱۴۰۴، کارشناس ارشد، شهرهای بزرگ | ۳۰ | ۳۷ | ۴۵ |
| درخواستی ۱۴۰۵، کارشناس، تهران | ۳۶ | ۴۸ | ۶۱ |
| درخواستی ۱۴۰۵، کارشناس ارشد، تهران | ۵۳ | ۶۸ | ۹۰ |
| درخواستی ۱۴۰۵، کارشناس ارشد، شهرهای بزرگ | ۴۳ | ۵۳ | ۶۶ |
از ۳۵ آگهی طراحی فقط ۵ آگهی عدد نوشته بودند: طراح سیستم‌های نهفته در تهران ۶۵ تا ۸۰ میلیون تومان، کارشناس سیستم‌های نهفته در تهران ۴۲ تا ۵۱، طراح سختافزار الکترونیک در تهران ۴۰ تا ۵۵، مهندس سختافزار و سیستم‌های امبدد در اراک ۴۵ تا ۶۰ و کارشناس سختافزار در تهران ۳۵ تا ۴۳ میلیون تومان. میانه حداقل این پنج آگهی ۴۲ و میانه حداکثرشان ۵۵ میلیون تومان است. آگهیها نگفته بودند عدد خالص است یا ناخالص و بقیه حقوق را توافقی گذاشته بودند.
پس یک مهندس سخت افزار تازه‌کار در تهران باید حدود میانه دریافتی کارشناس‌ها، یعنی ۳۴ میلیون تومان خالص، را نقطه شروع واقع‌بینانه بداند و ۴۸ میلیون تومان درخواستی همان سطح را سقفی که در مذاکره میشود گفت. کسی که چند محصول را تا تولید برده و در سطح کارشناس ارشد است، در تهران میانه دریافتی ۴۵ و در شهرهای بزرگ ۳۷ میلیون تومان دارد.
کدام مهارت‌ها عدد حقوق را بالاتر می‌برند؟
- بردن محصول تا تولید سری: نمونه‌کاری که به تولید رسیده، در مصاحبه بیشتر از چند پروژه دانشگاهی وزن دارد.
- طراحی چندلایه و پرسرعت: کار با حافظه DDR، اترنت و پردازنده‌هایی که لینوکس اجرا می‌کنند، در آگهیهای سطح ارشد آمده بود.
- EMC و آزمون: کسی که بتواند برد را برای قبولی در آزمون نویز آماده کند، کمتر پیدا میشود.
- ارتباط بی‌سیم: طراحی آنتن و کار با LoRa، BLE و Wi-Fi در محصولات IoT تقاضای جدا دارد.
مهندس سخت افزار در آمریکا و کانادا
در آمریکا مهندسان سختافزار کامپیوتر، که طراحان برد و سامانه نهفته هم در همین گروه شمرده می‌شوند، در سال ۲۰۲۵ میانه درآمد ۱۶۱٬۷۴۰ دلار در سال داشتند؛ چارک پایین ۱۲۶٬۰۹۰ و چارک بالا ۲۰۲٬۹۹۰ دلار. در کانادا میانه درآمد سالانه مهندسان کامپیوتر غیر نرمافزاری ۱۰۹٬۲۰۰ دلار کانادا است. این عددها ناخالص و سالانه‌اند و هزینه زندگی، مالیات و شرط مدرک و اقامت هر کشور را نشان نمی‌دهند.
دوره طراحی برد، میکروکنترلر ARM یا IoT برگزار می‌کنید؟
اگر آموزشگاه شما دوره طراحی سختافزار را با کار عملی روی برد واقعی برگزار میکند، در راه تا کار ثبت‌نام کنید تا دوره‌هایتان کنار مسیر یادگیری این شغل دیده شود.
- ثبت‌نام با شماره موبایل و مشخصات آموزشگاه
- بررسی درخواست ثبت‌نام در تیم راه تا کار
- پس از تایید، صفحه آموزشگاه و امکان ثبت دوره
- بازبینی جداگانه هر دوره پیش از نمایش کنار این شغل
ثبت‌نام به تنهایی دوره‌ای را نمایش نمی‌دهد؛ هر دوره پس از بازبینی دیده میشود.
میز کار مهندس سخت افزار: ابزار اندازهگیری و قیمت آبان ۱۴۰۵
شرکت‌ها ابزار آزمایشگاه را در اختیار مهندس می‌گذارند، اما کسی که می‌خواهد در خانه نمونهکار بسازد، دست‌کم به این سه ابزار نیاز دارد. قیمت‌ها کمترین پیشنهاد فروشگاه‌ها در یک سایت مقایسه قیمت است:
| ابزار | برای چه کاری | مدل نمونه | قیمت از |
|---|---|---|---|
| اسیلوسکوپ دیجیتال دو کاناله ۱۰۰ مگاهرتز | دیدن نویز تغذیه، کلاک و شکل سیگنال | Hantek DSO2C10 | ۵۷٫۹ میلیون تومان |
| اسیلوسکوپ دیجیتال دو کاناله ۱۰۰ مگاهرتز | همان کار با نرمافزار و دقت بیشتر | Rigol DS1102Z-E | ۹۰٫۶۵ میلیون تومان |
| لاجیک آنالایزر ۸ کاناله ۲۴ مگاهرتز | خواندن بسته‌های UART، SPI و I2C | مدل USB ساده | ۱٫۳۶۵ میلیون تومان |
| لاجیک آنالایزر ۱۶ کاناله ۱۰۰ مگاهرتز | گذرگاه‌های سریع‌تر و کانال بیشتر | مدل حرفه‌ای USB | ۲۱٫۲ میلیون تومان |
| منبع تغذیه آزمایشگاهی ۳۰ ولت ۵ آمپر | روشن کردن برد با محدودیت جریان | PS-305D | ۱۴٫۹ میلیون تومان |
برق الکترونیک یا مهندسی کامپیوتر؟ آگهیها کدام رشته را می‌پذیرند
عبارت «مهندسی سختافزار» برای خیلی‌ها یادآور گرایش سختافزار رشته مهندسی کامپیوتر است. آن مسیر بیشتر به معماری پردازنده، مدار دیجیتال و شبکه نزدیک است و فارغ‌التحصیلانش اغلب در همان آگهیهای پشتیبانی و زیرساخت کار پیدا می‌کنند. طراحی برد Embedded به الکترونیک آنالوگ، تغذیه و قطعه نیاز دارد که بیشتر در رشته برق الکترونیک درس داده میشود.
آگهیها هم همین را نشان می‌دهند: هر ۳۵ آگهی طراحی، مهندسی برق را در رشته‌های پذیرفته آورده بودند و ۱۰ آگهی مهندسی کامپیوتر را هم قبول کرده بودند. یعنی دانشجوی کامپیوتر راه بسته‌ای ندارد، اما باید کمبود الکترونیک آنالوگ و تغذیه را خودش جبران کند و نمونهکار سخت‌افزاری نشان بدهد.
اگر هنوز دانشجو هستی
- پروژه کارشناسی را سخت‌افزاری انتخاب کن و برد آن را خودت طراحی و سفارش بده، نه اینکه ماژول آماده را روی برد سوراخ‌دار سیم‌کشی کنی.
- کارآموزی تابستانی را در شرکتی بگذران که محصول خودش را می‌سازد؛ دیدن یک بار تولید سری، چیزهایی یاد می‌دهد که در کلاس نیست.
- دیتاشیت یک تراشه را کامل بخوان و مدار نمونه سازنده را با شماتیک خودت مقایسه کن؛ این عادت در هر مصاحبه‌ای به کار می‌آید.
- اگر سربازی نرفته‌ای، شرکت‌های دانش‌بنیانی را پیدا کن که امریه می‌دهند؛ ۱۴ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی این امکان را نوشته بودند.
کار مهندس سخت افزار به تو می‌آید؟
احتمالا از این کار لذت می‌بری اگر
- دوست داری بدانی درون یک دستگاه چه می‌گذرد و چرا گاهی خاموش میشود.
- صبر داری یک مشکل را با اندازهگیری قدم به قدم پیدا کنی، نه با حدس.
- هم کار با دست روی برد و هم کار پشت کامپیوتر برایت جذاب است.
- از دیدن محصولی که خودت طراحی کرده‌ای در دست مردم انرژی می‌گیری.
- خواندن متن فنی انگلیسی برایت سخت نیست.
شاید سخت باشد اگر
- می‌خواهی نتیجه را سریع ببینی؛ هر نسخه برد چند هفته ساخت و آزمون می‌خواهد.
- کار دورکار می‌خواهی؛ فقط ۲ آگهی از ۳۵ آگهی دورکاری داشتند.
- در شهری زندگی می‌کنی که شرکت تولیدکننده الکترونیک ندارد و نمی‌خواهی جابه‌جا شوی.
- تحمل اینکه یک اشتباه کوچک در شماتیک کل سفارش ساخت را خراب کند برایت سخت است.
این شغل در یک نگاه
تست راه تا کار ترجیح‌ها و علاقه‌های تو را با کار دقیق فنی و ساختن مقایسه میکند؛ نتیجه راهنمای انتخاب است، نه سنجش توانایی.
شروع تستپرسشهای رایج درباره شغل مهندس سخت افزار
مهندس سخت افزار به انگلیسی چه میشود؟
در آگهیهای انگلیسی معمولا Hardware Engineer یا Hardware Design Engineer نوشته میشود. برای کار روی بردهای دارای پردازنده Embedded Hardware Engineer و برای دستگاههای متصل IoT Hardware Engineer هم رایج است. در رزومه عنوانی را بنویس که با کار واقعیات جور باشد.
مهندس سخت افزار کامپیوتر با مهندس سخت افزار Embedded چه فرقی دارد؟
در آگهیهای ایران «کارشناس سختافزار» بیشتر به کسی گفته میشود که کامپیوتر و شبکه را نصب، تعمیر و پشتیبانی میکند؛ ۷۶ آگهی از ۱۵۴ آگهی آبان ۱۴۰۵ همین کار بود. مهندس سخت افزار Embedded برد جدید طراحی میکند و ابزارش نرمافزار طراحی برد و دستگاه اندازهگیری است.
مهندس IoT همان مهندس سخت افزار است؟
نه همیشه. بعضی آگهیهای IoT کار سختافزار و برد میخواهند و بعضی نصب و راهاندازی تجهیزات، اتصال به سرور یا معماری نرمافزار. پیش از درخواست، متن آگهی را بخوان تا ببینی طراحی شماتیک و برد خواسته شده یا نه.
برای استخدام در طراحی سختافزار کارشناسی ارشد لازم است؟
در بیشتر آگهیها نه. ۳۰ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی در آبان ۱۴۰۵ کارشناسی را کافی دانسته بودند، ۴ آگهی کارشناسی ارشد و یک آگهی دکترا خواسته بودند. برای سطح ارشد، سابقه و نمونهکار مهمتر از مدرک بالاتر است.
با مدرک مهندسی کامپیوتر میشود طراح سختافزار شد؟
میشود، اما سختتر. همه ۳۵ آگهی طراحی مهندسی برق را پذیرفته بودند و ۱۰ آگهی مهندسی کامپیوتر را هم قبول داشتند. فارغالتحصیل کامپیوتر باید الکترونیک آنالوگ و طراحی تغذیه را جدا یاد بگیرد و چند برد واقعی در نمونهکارش داشته باشد.
EMC چیست و چرا در آگهیها آمده است؟
EMC یعنی سازگاری الکترومغناطیسی: دستگاه نباید با نویزش دستگاههای دیگر را مختل کند و خودش هم با نویز بیرون از کار نیفتد. محصولی که برای فروش ساخته میشود باید این آزمون را بگذراند و ۱۴ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی آشنایی با آن را خواسته بودند.
مهندس سخت افزار در شهرهای غیر از تهران هم کار پیدا میکند؟
کمتر. ۲۱ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی در شهر تهران بود و ۵ آگهی در اصفهان. بابل ۳ آگهی داشت و قم، قزوین، اراک، پردیس، شهر قدس و احمدآباد مستوفی هر کدام یک آگهی. شهرک‌های صنعتی و پارک‌های علم و فناوری اطراف شهرهای بزرگ را هم جست‌وجو کن.
برای تمرین در خانه چقدر باید هزینه کنم؟
با یک منبع تغذیه آزمایشگاهی از ۱۴٫۹ میلیون تومان و لاجیک آنالایزر ساده از ۱٫۳۶۵ میلیون تومان در آبان ۱۴۰۵ میشود شروع کرد. اسیلوسکوپ ۱۰۰ مگاهرتز از ۵۷٫۹ میلیون تومان قیمت دارد و میشود آن را بعدا خرید یا در آزمایشگاه دانشگاه استفاده کرد.
کار مهندس سخت افزار برای خانم‌ها هم هست؟
بله. ۲۸ آگهی از ۳۵ آگهی طراحی جنسیت را مهم ندانسته بودند و فقط ۳ آگهی نوشته بودند فقط آقا. کار بیشتر در دفتر فنی و آزمایشگاه شرکت است و نیاز به کار سنگین بدنی ندارد.
درآمد مهندس سخت افزار در آمریکا و کانادا چقدر است؟
در آمریکا میانه درآمد مهندسان سختافزار کامپیوتر در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۶۱٬۷۴۰ دلار در سال بود و در کانادا میانه مهندسان کامپیوتر غیر نرمافزاری ۱۰۹٬۲۰۰ دلار کانادا در سال است. هر دو عدد ناخالصاند و برای کار در آن کشورها مدرک معادل و اجازه کار لازم است.
پیش از اولین برد، ببین این کار به تو می‌آید یا نه
تست راه تا کار چند دقیقه طول می‌کشد و نشان می‌دهد کار دقیق با مدار، اندازهگیری و ساختن دستگاه چقدر با شخصیت و علاقه‌هایت جور است. نتیجه یک راهنماست، نه تضمین شغل یا درآمد.
شروع تستسوالی درباره مهندس سختافزار Embedded دارید؟
سوالتان را بپرسید. جواب را همین‌جا می‌نویسیم تا به کار بقیه هم بیاید.