راهنمای شغل · آبان ۱۴۰۵

دوره سرپرست کارگاه: کدام مدرک پذیرفته می‌شود، چند ساعت آموزش و چه حقوقی

شغل
از گروه شغلی مدیریت و اجرای پروژه‌های ساختمانی · خانواده‌ی عمران، معماری و ساخت‌وساز
عنوان‌های دیگر: سرپرست کارگاه ساختمانی
ورود به این مسیر معمولاً مدرک دانشگاهی مرتبط می‌خواهد (مهندسی عمران، معماری)؛ مهارت‌های تکمیلی‌اش را بیرون از دانشگاه هم می‌شود آموخت.

دوره سرپرست کارگاه برای کسی است که می‌خواهد آدم اصلی هر روز یک کارگاه ساختمانی باشد: اکیپ‌ها را هماهنگ کند، کار را با نقشه بسنجد و ایمنی را نگه دارد. این صفحه می‌گوید کدام دوره و مدرک برای سرپرستی پذیرفته می‌شود، چند ساعت آموزش لازم است، ۱۵۰ آگهی آبان ۱۴۰۵ چه شرط‌هایی دارند و حقوق سرپرست کارگاه در ۱۴۰۵ چقدر است.

۸۴ ساعت
هفت درس بسته سرپرست کارگاه نظام مهندسی خوزستان، تیر ۱۴۰۳
مهر ۱۴۰۵
از این ماه در خراسان شمالی، سرپرستی بدون پروانه فقط با گواهی دوره
۱۵۰ آگهی
سرپرست کارگاه ساختمانی و رئیس کارگاه، خوانده‌شده در ۱۴ آبان ۱۴۰۵

مسیر یادگیری سرپرست کارگاه: از نقشه‌خوانی تا رهبری تیم

سرپرست کارگاه باید هم کار فنی را بشناسد و هم آدم‌ها را بگرداند. مسیر سه‌سطحی راه تا کار برای این شغل از شناخت ساختمان شروع می‌شود، به برنامه و کیفیت می‌رسد و با ایمنی و مدیریت تیم کامل می‌شود.

از سرپرست کارگاه به کجا می‌شود رفت؟

روی هر ایستگاه جاده بزن تا آن دوره را ببینی.

تازه نفسماهرسوپرحرفه‌ای
۱. نقشه‌خوانی ساختمانتازه نفسصفحه‌ی کامل این دوره

کل این مسیر را کجا بخوانم؟

در حال بارگذاری…

فقط چند دوره را می‌خواهی؟ روی هر ایستگاه جاده بزن و «صفحه‌ی کامل این دوره» را باز کن؛ آموزشگاه‌های همان یک دوره آنجا هستند.

  1. ۱

    تازه‌نفس: ساختمان را بشناس

    نقشه‌خوانی ساختمان، مبحث ۱۲ مقررات ملی ساختمان، مصالح و روش‌های ساخت، و اجرای ساختمان بتنی از پی تا سقف.

  2. ۲

    ماهر: کارگاه را بگردان

    برنامه‌ریزی کارگاه، کنترل کیفیت بتن، متره و برآورد ساختمان، و اصول انبارداری برای اینکه مصالح نه کم بیاید و نه هدر برود.

  3. ۳

    سوپرحرفه‌ای: تیم و پروژه را جلو ببر

    ایمنی و بهداشت در ساخت‌وساز در سطح مسئول ایمنی، مدیریت پروژه مقدماتی، و رهبری و مدیریت تیم برای کارگاه‌های بزرگ با چند پیمانکار جزء.

سرپرست باتجربه معمولا یکی از سه راه را می‌رود: با گرفتن پروانه اجرا خودش مجری می‌شود، در شرکت‌های پیمانکاری به مدیریت پروژه می‌رسد، یا در پروژه‌های بزرگ‌تر رئیس کارگاه می‌شود. در هر سه، سابقه کارگاهی ثبت‌شده و بیمه‌شده مهم‌ترین سرمایه است.

سرپرست کارگاه کیست و روزش در کارگاه چطور می‌گذرد؟

سرپرست کارگاه کسی است که از صبح تا عصر در کارگاه ساختمانی می‌ماند و کار را جلو می‌برد. مالک، مجری و مهندس ناظر هر کدام چند بار در هفته سر می‌زنند، ولی او هر روز آنجاست: تصمیم می‌گیرد امروز کدام اکیپ کار کند، مصالح کی برسد، بتن کی ریخته شود و کدام کار باید بایستد تا ناظر آن را ببیند.

در ساخت‌وساز شهری، که پروانه ساختمانی و مجری ذی‌صلاح دارد، سرپرست کارگاه نماینده مجری در کارگاه است. مسئولیت قانونی اجرا با مجری است و مجری سرپرست را هنگام ثبت پروژه معرفی می‌کند؛ مشخصات سرپرست در سامانه سازمان نظام مهندسی ثبت می‌شود و ناظر باید حضور او را ببیند. در پروژه‌های دولتی و عمرانی که با شرایط عمومی پیمان بسته می‌شوند، همین نقش «رئیس کارگاه» نام دارد: پیمانکار پیش از شروع کار کسی را که مهندس مشاور قبول داشته باشد معرفی می‌کند و هر ابلاغی به او، ابلاغ به خود پیمانکار حساب می‌شود.

یک روز معمولی در کارگاه

  • شروع روز: رسیدن پیش از اکیپ‌ها، نگاه به داربست، گود و برق موقت، و ثبت اینکه چه کسی سر کار آمده.
  • تقسیم کار: گفتن کار امروز به استادکارها، مثلا قالب‌بندی سقف، آرماتوربندی ستون‌ها یا دیوارچینی طبقه دوم، و اطمینان از اینکه مصالح همان کار در کارگاه هست.
  • کنترل با نقشه: سنجیدن کار با نقشه‌های اجرایی: محور ستون، قطر و فاصله میلگرد، پوشش بتن، شیب کف. ایرادی که پیدا می‌شود همان روز درست می‌شود، نه بعد از بتن‌ریزی.
  • هماهنگی: تماس با فروشنده بتن و میلگرد، هماهنگی بازدید ناظر پیش از بتن‌ریزی، و جواب دادن به مالک یا کارفرما.
  • پایان روز: نوشتن گزارش روزانه: نفرات، کار انجام‌شده، مصالح رسیده، اتفاق‌ها و کار فردا.

عنوان «سرپرست کارگاه» در آگهی‌ها برای کارگاه تولیدی، خیاطی و کارگاه هنرستان هم به کار می‌رود. این صفحه فقط درباره کارگاه ساختمانی است.

دوره سرپرست کارگاه نظام مهندسی چیست و چند ساعت است؟

دوره سرپرست کارگاه یک دوره یکسان در همه کشور نیست. نسخه‌ای که برای سرپرستی واقعا به حساب می‌آید را سازمان نظام مهندسی ساختمان هر استان برگزار می‌کند و قاعده‌اش را هیئت استان تعیین می‌کند. برای همین دو استان می‌توانند دو بسته متفاوت داشته باشند.

یک نمونه روشن: نظام مهندسی خوزستان در تیر ۱۴۰۳ برای مهندسان عمران و معماری بدون پروانه، که می‌خواستند به‌عنوان سرپرست کارگاه به مجریان معرفی شوند، هفت درس را لازم دانست که روی هم ۸۴ ساعت است:

  • شرح وظایف پیمانکار، مسائل اولیه کارگاهی و نکات اجرایی: ۱۶ ساعت
  • نکات اجرایی سازه‌های فولادی و بتن مسلح: ۱۶ ساعت
  • نکات اجرایی تخریب بناهای فرسوده و پی‌های سطحی: ۱۶ ساعت
  • مصالح ساختمانی و استانداردها، سازه بنایی و دیوارچینی: ۱۲ ساعت
  • نکات اجرایی تاسیسات برقی ساختمان: ۸ ساعت
  • نکات اجرایی تاسیسات مکانیکی ساختمان: ۸ ساعت
  • مبانی سلامت، ایمنی و محیط زیست (HSE): ۸ ساعت

گواهی این درس‌ها پنج سال اعتبار دارد و گواهی ایمنی سه سال. اگر بعدا در آزمون اجرای نظام مهندسی پذیرفته شوی، لازم نیست آن‌ها را دوباره بگذرانی. خراسان شمالی در تیر ۱۴۰۵ یک قدم جلوتر رفت: از اول مهر ۱۴۰۵ عضو بدون پروانه‌ای که گواهی این دوره را ندارد نمی‌تواند سرپرست کارگاه شود. دانشجوی سال آخر هم می‌تواند دوره را بگذراند و بعد از فارغ‌التحصیلی، در مدت اعتبار گواهی، از آن استفاده کند. به گفته همان اطلاعیه، این گواهی بعدا برای گرفتن پروانه در صلاحیت اجرا هم به کار می‌آید.

شورای مرکزی نظام مهندسی هم دوره‌ای کوتاه با نام «سرپرستی کارگاه‌های ساختمانی در ساخت و ساز شهری» دارد: چهار ساعت، مجازی و برای همه رشته‌ها، که در آبان ۱۴۰۲ با هزینه ۱۲۰ هزار تومان برگزار شد. سرفصل آن خوب نشان می‌دهد از سرپرست چه انتظاری هست: شرح وظایف، قوانین مجری و سرپرست، گزارش‌های کارگاهی، تجهیز کارگاه و انبار، زونکن کارگاه، قرارداد پیمانکاران جزء، ایمنی و محیط زیست، کنترل‌های فنی و دفترچه اطلاعات ساختمان.

پیش از ثبت‌نام، اطلاعیه‌های آموزش نظام مهندسی استان خودت را بخوان. ثبت‌نام معمولا در کارتابل آموزش سامانه همان سازمان است و همان‌جا معلوم می‌شود کدام درس برای «سرپرست کارگاه» یا «ورود به حرفه» حساب می‌شود.

دوره سرپرست کارگاه نظام مهندسی خوزستان: هفت درس و ۸۴ ساعت، از ۱۶ ساعت وظایف پیمانکار تا ۸ ساعت ایمنی، با گواهی پنج‌ساله
ساعت هر درس، بسته سرپرست کارگاه نظام مهندسی خوزستان، تیر ۱۴۰۳

کدام دوره سرپرست کارگاه به کار می‌آید: نظام مهندسی، فنی و حرفه‌ای یا آنلاین؟

اسم «دوره سرپرست کارگاه» روی چند نوع دوره گذاشته می‌شود که ارزش یکسانی ندارند. فرقشان در این است که گواهی‌شان را چه کسی می‌پذیرد.

دوره‌های مرتبط با سرپرستی کارگاه، با ساعت و هزینه اعلام‌شده
نوع دورهساعت و هزینهچه چیزی به دست می‌آوریبه درد چه کسی می‌خورد
بسته سرپرست کارگاه نظام مهندسی استاندر خوزستان ۸۴ ساعت در هفت درس؛ هزینه را هر استان اعلام می‌کندگواهی پنج‌ساله که در بعضی استان‌ها شرط سرپرستی بدون پروانه استمهندس عمران یا معماری عضو نظام مهندسی که هنوز پروانه اجرا ندارد
دوره کوتاه شورای مرکزی نظام مهندسی۴ ساعت مجازی؛ ۱۲۰ هزار تومان در آبان ۱۴۰۲آشنایی با وظایف و قوانین سرپرستیعضوی که می‌خواهد پیش از قبول کار بداند چه مسئولیتی می‌پذیرد
مدیریت اجرایی کارهای ساختمانی، فنی و حرفه‌ای۱۲۰ ساعت؛ سقف شهریه آموزشگاه آزاد در تهران حدود ۲۲٫۲ میلیون تومانگواهی مهارت فنی و حرفه‌ای پس از آزمونکاردان یا استادکار باتجربه که مدرک مهارت می‌خواهد
کمک مدیریت اجرایی کارهای ساختمانی، فنی و حرفه‌ای۱۵۰ ساعت؛ حدود ۲۷٫۸ میلیون تومانگواهی مهارت در سطح دستیارتازه‌کاری که می‌خواهد کنار یک سرپرست شروع کند
ایمنی و بهداشت حرفه‌ای در کارگاه‌های ساختمانی (HSE)۵۰ ساعت؛ حدود ۹٫۳ میلیون تومانگواهی ایمنی که در آگهی‌ها زیاد خواسته می‌شودهر سرپرست، در هر سطحی
دوره ویدیویی آموزشگاه‌ها و سایت‌های آموزشیاز چند ساعت تا چند ده ساعتگواهی پایان دوره همان مجموعه، بدون جایگاه قانونی برای معرفی به نظام مهندسیکسی که می‌خواهد پیش از کارگاه، نقشه‌خوانی و ترتیب کارها را ببیند
شهریه‌های فنی و حرفه‌ای سقف شهریه آموزشگاه‌های آزاد استان تهران در ۱۴۰۵ برای کلاس حضوری است. فنی و حرفه‌ای استانداردی با نام «سرپرست کارگاه» ندارد.

آموزش سرپرست کارگاه ساختمانی، قدم به قدم

بیشتر سرپرست‌ها با دوره به این کار نرسیده‌اند؛ با چند سال کار کنار یک سرپرست باتجربه رسیده‌اند. دوره وقتی به کار می‌آید که با کار در کارگاه همراه شود. این ترتیب برای کسی است که تازه درسش تمام شده یا از دفتر به کارگاه می‌آید.

  1. ۱

    نقشه را بدون کمک بخوان

    باید بتوانی نقشه معماری، سازه و تاسیسات یک ساختمان چهار تا شش طبقه را کنار هم بخوانی و تناقض‌ها را پیدا کنی: ستونی که در نقشه معماری وسط در افتاده، یا لوله‌ای که از دل تیر رد می‌شود.

  2. ۲

    ترتیب ساخت را یاد بگیر

    تخریب و گودبرداری، پی، اسکلت، سقف، دیوارچینی، تاسیسات و نازک‌کاری. برای هر مرحله بدان پیش از شروعش چه چیزی باید آماده باشد و ناظر کجا باید کار را ببیند.

  3. ۳

    ایمنی را از روز اول جدی بگیر

    مبحث ۱۲ مقررات ملی ساختمان، یعنی ایمنی و حفاظت کار در حین اجرا، را بخوان و یک دوره HSE کارگاه ساختمانی بگذران. گود، داربست، کار در ارتفاع و برق موقت چهار جای پرخطر هر کارگاه‌اند.

  4. ۴

    کنار یک سرپرست کار کن

    مدتی دستیار سرپرست یا کارشناس اجرا باش. گزارش روزانه بنویس، صورت مصالح بگیر و ببین با استادکار و پیمانکار جزء چطور حرف زده می‌شود. این همان سابقه‌ای است که آگهی‌ها می‌خواهند.

  5. ۵

    بسته سرپرست کارگاه استانت را بگذران

    اگر عضو نظام مهندسی هستی و پروانه نداری، دوره سرپرست کارگاه استانت را بگیر تا بتوانی به‌عنوان سرپرست به یک مجری معرفی شوی. اگر کاردان هستی، اطلاعیه‌های نظام کاردانی استانت را دنبال کن.

  6. ۶

    حساب و کتاب کارگاه را یاد بگیر

    متره، صورت وضعیت پیمانکاران جزء و یک برنامه زمانی ساده. سرپرستی که بداند کار هر اکیپ چقدر می‌ارزد و چند روز طول می‌کشد، کارگاه را بهتر می‌گرداند و در مذاکره حقوق هم دستش پرتر است.

  7. ۷

    برای پروانه اجرا آماده شو

    پروانه اشتغال در صلاحیت اجرا راه کارگاه‌های بزرگ‌تر را باز می‌کند. در تهران، طبق فراخوان مرداد ۱۴۰۳، داشتن پروانه معتبر اجرا شرط ثبت‌نام سرپرستان کارگاه بود.

جزئیات آزمون و پروانه نظام مهندسی در صفحه مهندس اجرا آمده است.

مدرک سرپرست کارگاه ساختمانی: چه کسی با چه شرطی سرپرست می‌شود؟

مدرک دانشگاهی به‌تنهایی کسی را سرپرست کارگاه نمی‌کند. آنچه تعیین می‌کند سرپرست کدام کارگاه شوی، عضویت در نظام مهندسی یا نظام کاردانی، پروانه اشتغال و پایه آن، و قاعده‌های استان است. هر پایه پروانه تا اندازه مشخصی از ساختمان را می‌پذیرد و جدول این اندازه‌ها هم در استان‌ها یکی نیست. قاعده‌هایی که خواندیم:

چه کسی و با چه مدرکی سرپرست کارگاه ساختمانی می‌شود؟
وضعیت توقاعده‌ای که اعلام شدهکجا و کی
مهندس عمران یا معماری با پروانه اجراشرط ثبت‌نام سرپرستان کارگاه: پروانه معتبر اجرا در عمران یا معماری، استفاده‌نکردن پروانه در یک شرکت دیگر و امکان کار تمام‌وقتتهران، مرداد ۱۴۰۳
مهندس عضو نظام مهندسی، بدون پروانهبا گذراندن هفت درس ۸۴ ساعته به مجریان استان معرفی می‌شودخوزستان، تیر ۱۴۰۳
مهندس عضو نظام مهندسی، بدون پروانهاز اول مهر ۱۴۰۵ بدون گواهی دوره سرپرست کارگاه نمی‌تواند این سمت را بگیردخراسان شمالی، تیر ۱۴۰۵
کاردان عضو نظام کاردانیاز کاردان‌های باتجربه اجرا دعوت شد برای سرپرستی کارگاه اعلام آمادگی کنندنظام کاردانی تهران، بهمن ۱۴۰۳
سرپرست هر کارگاه شهریتعهد حضور تمام‌وقت را امضا می‌کند و نبودنش در کارگاه تخلف انتظامی است؛ ناظر باید حضورش را بررسی کندخوزستان، مهر ۱۴۰۳
رئیس کارگاه پروژه دولتیپیمانکار پیش از شروع کار او را معرفی می‌کند و باید مورد قبول مهندس مشاور باشدشرایط عمومی پیمان
این قاعده‌ها استانی‌اند و هر چند وقت یک بار تغییر می‌کنند. اطلاعیه نظام مهندسی یا نظام کاردانی استان خودت را مبنا بگیر.

استخدام سرپرست کارگاه: آگهی‌های آبان ۱۴۰۵ چه می‌خواهند؟

همه آگهی‌های فعال «سرپرست کارگاه» و «رئیس کارگاه» یک سایت کاریابی بزرگ را در ۱۴ آبان ۱۴۰۵ یکی یکی خواندیم و آگهی‌های کارگاه تولیدی، خیاطی و معدن را کنار گذاشتیم. ۱۵۰ آگهی مربوط به کارگاه ساختمانی و عمرانی ماند.

۱۵۰
آگهی سرپرست کارگاه ساختمانی و عمرانی
۱۰۰ آگهی در ۳۰ روز آخر فعال شده بودند
۵ سال
میانه سابقه در ۵۵ آگهی که عدد نوشته بودند
۱۶ آگهی ۱۰ سال یا بیشتر خواسته بودند
۴
آگهی که از پروانه نظام مهندسی نام برده بودند
بیشتر به‌عنوان امتیاز، نه شرط
۶۰ تا ۷۰
میانه بازه حقوق در ۵۸ آگهی، میلیون تومان در ماه
پیشنهاد آگهی، نه دریافتی

۵۷ آگهی در استان تهران بود و بعد از آن مازندران با ۱۶ آگهی، از جمله پروژه‌های ویلایی شهرهای ساحلی. ۲۳ آگهی هم مربوط به کارهای عمرانی و صنعتی مثل راه‌سازی، خط انتقال آب، نیروگاه خورشیدی و تاسیسات نفت و گاز بود.

شرط‌هایی که بیشتر تکرار شده بود

  • رشته: ۱۰۷ آگهی مدرک عمران یا معماری خواسته بودند، بیشتر در مقطع کارشناسی. کاردانی فقط در ۲ آگهی آمده بود.
  • جنسیت و سربازی: ۱۰۵ آگهی فقط آقا و ۲۲ آگهی ترجیحا آقا خواسته بودند؛ ۲۳ آگهی جنسیت را مهم ندانسته بودند. ۷۳ آگهی پایان خدمت را شرط کرده بودند.
  • سن: ۹۱ آگهی سقف سن داشتند که رایج‌ترینش ۴۵ و بعد ۵۰ و ۴۰ سال بود؛ یعنی در این کار سابقه از سن مهم‌تر است.
  • نرم‌افزار: AutoCAD در ۶۴ آگهی، Excel در ۶۰ و MSP در ۲۱ آگهی.
  • کار روزانه: گزارش‌دهی در ۸۰ آگهی، ایمنی در ۶۱ و متره یا صورت وضعیت در ۴۰ آگهی آمده بود.
  • کار بیرون از شهر: ۱۱ آگهی اسکان یا محل خواب داده بودند؛ یکی از آن‌ها نوبت کاری ۲۳ روز کار و ۷ روز استراحت داشت.

آگهی برای تازه‌کار کم است: فقط ۲ آگهی از فارغ‌التحصیل جوان یا دانشجو دعوت کرده بودند. راه معمول ورود، کار به‌عنوان کمک سرپرست یا کارشناس اجرا است.

آگهی‌های محلی هفت شهر بزرگ

در سایت آگهی محلی، ۸۰ آگهی سرپرست کارگاه ساختمانی در تهران، کرج، مشهد، اصفهان، شیراز، تبریز و اهواز پیدا کردیم. از آن‌ها ۶۶ آگهی پیشنهاد کار بود، ۱۰ آگهی را خود جویندگان کار گذاشته بودند و ۴ آگهی بیشتر دنبال «پروانه آزاد» یا سرپرستی «فقط جهت ثبت» در سامانه بودند. اگر کسی فقط نام و پروانه تو را برای ثبت می‌خواهد، یادت باشد تعهد حضور تمام‌وقت را تو امضا می‌کنی. در ۶۶ آگهی کار، ۲۵ آگهی بیمه را «دارد» و ۱۷ آگهی «ندارد» زده بودند و ۳ آگهی کارآموز یا دانشجوی عمران و معماری می‌خواستند.

استخدام سرپرست کارگاه: ۱۵۰ آگهی، میانه سابقه ۵ سال، مدرک عمران یا معماری در ۱۰۷ آگهی و پروانه نظام مهندسی فقط در ۴ آگهی
شرط‌های آگهی‌های سرپرست کارگاه ساختمانی، ۱۴ آبان ۱۴۰۵

حقوق سرپرست کارگاه ساختمانی ۱۴۰۵ چقدر است؟

حقوق در ایران
۲۵ تا ۴۱ میلیون تومان

ماهانه و خالص، تهران، سطح کارشناس، مهندسان عمران، ۱۴۰۴. این عدد مربوط به کلِ گروه مدیریت و اجرای پروژه‌های ساختمانی است، نه یک عنوان شغلی خاص.

حقوق در خارج از کشور
آمریکا
۷۹,۹۲۰ دلار آمریکا
۶۳,۴۰۰ تا ۱۰۱,۴۶۰
کانادا
۸۱,۵۹۸ دلار کانادا
۵۷,۲۲۰ تا ۱۱۴,۴۰۰

سالانه و ناخالص، عددِ میانه و بازه‌ی نیمه‌ی میانیِ بازار. شغلِ متناظر: First-Line Supervisors of Construction Trades and Extraction Workers. منبع: اداره‌ی آمار کار آمریکا (۲۰۲۵) و Job Bank کانادا (۲۰۲۵).

حقوق مهندسان عمران و پیشنهاد آگهی‌های سرپرست کارگاه، میلیون تومان در ماه
شهر و سطحدریافتی پایان ۱۴۰۴، میانهنیمه میانیخواسته ۱۴۰۵، میانه
تهران، مدیر۷۰۵۲ تا ۸۴۹۹
کلان‌شهرها، مدیر۵۹۵۱ تا ۶۹۸۶
شهرهای کوچک، مدیر۶۹۵۱ تا ۸۳۱۰۰
تهران، کارشناس ارشد۴۱۳۶ تا ۵۳۶۱
کلان‌شهرها، کارشناس ارشد۴۰۲۹ تا ۵۰۵۷
شهرهای کوچک، کارشناس ارشد۵۰۳۸ تا ۵۹۷۱
پیشنهاد ۵۸ آگهی سرپرست کارگاه۶۰ تا ۷۰کف بازه ۴۰ تا ۷۰۱۴ آبان ۱۴۰۵
دریافتی‌ها خالص‌اند. حداقل حقوق قانونی ۱۴۰۵ برای کارگر مجرد بدون سابقه حدود ۲۱٫۸ میلیون تومان ناخالص در ماه است. «مدیر» و «کارشناس ارشد» در این گزارش‌ها سطح شغلی‌اند، نه مدرک.

گزارش‌های معتبر حقوق گروه جداگانه‌ای برای سرپرست کارگاه ندارند. نزدیک‌ترین گروه، مهندسان عمران است که کار اجرایی و کارگاهی هم در آن شمرده می‌شود. چون سرپرست کارگاه یک کارگاه و یک گروه کاری را می‌گرداند، عددهای سطح «کارشناس ارشد» و «مدیر» همین گروه را آورده‌ایم.

بر پایه گزارش‌های معتبر حقوق و دستمزد، میانه دریافتی خالص مهندسان عمران سطح مدیر در پایان ۱۴۰۴ در تهران ۷۰ میلیون تومان در ماه بود، در کلان‌شهرها ۵۹ و در شهرهای کوچک ۶۹ میلیون. در سطح کارشناس ارشد این عددها ۴۱، ۴۰ و ۵۰ میلیون بود. همین گروه برای ۱۴۰۵ حدود ۹۹ میلیون (مدیر، تهران) و ۶۱ میلیون (کارشناس ارشد، تهران) درخواست کرده‌اند؛ این عدد خواسته است، نه حقوقی که کسی گرفته.

حقوق سرپرست کارگاه در آگهی‌ها

۵۸ آگهی از ۱۵۰ آگهی بازه حقوق نوشته بودند و میانه آن‌ها ۶۰ تا ۷۰ میلیون تومان در ماه بود. یک چهارم آگهی‌ها کف بازه را ۴۰ میلیون یا کمتر و یک چهارم ۷۰ میلیون یا بیشتر نوشته بودند. آگهی‌های کارگاه ساختمانی میانه ۶۰ تا ۷۷٫۵ و آگهی‌های شهر تهران میانه ۵۰ تا ۷۵ میلیون داشتند. در آگهی‌های محلی هفت شهر، ۱۹ آگهی عدد نوشته بودند و میانه‌شان حدود ۴۰ میلیون تومان بود.

سه چیز بیش از همه حقوق را بالا می‌برد: سال‌های سابقه سرپرستی با بیمه ثبت‌شده، اندازه کارگاه (تعداد طبقه و اکیپ) و دوری کارگاه از شهر. داشتن پروانه اجرا هم دست سرپرست را برای کارگاه‌های بزرگ‌تر باز می‌کند.

حقوق سرپرست کارگاه ساختمانی ۱۴۰۵: دریافتی مهندسان عمران سطح مدیر در تهران ۷۰ و در شهرهای کوچک ۶۹ میلیون تومان، در کنار پیشنهاد آگهی‌ها
دریافتی پایان ۱۴۰۴ گروه مهندسی عمران و پیشنهاد آگهی‌ها، میلیون تومان در ماه

درآمد سرپرست کارگاه در آمریکا و کانادا

در آمریکا سرپرست کارگاه در گروه سرپرستان مستقیم کارگران ساختمانی است و بیشترشان با آموزش فنی و سال‌ها کار در یک حرفه، مثلا قالب‌بندی یا لوله‌کشی، به این جایگاه می‌رسند. عددهای زیر سالانه و ناخالص‌اند، به پول همان کشور:

قرارداد سرپرست کارگاه: پیش از امضا این شش چیز را روشن کن

قرارداد سرپرست با مجری یا سازنده بسته می‌شود و هر چه در آن نیاید، بعدا محل بحث است. این شش مورد را پیش از شروع کار مکتوب کن.

تمام‌وقت یعنی چه ساعتی؟

حضور تمام‌وقت شرط سرپرستی است، ولی ساعت شروع و پایان، پنجشنبه‌ها و روزهای بتن‌ریزی باید در قرارداد بیاید. بتن‌ریزی گاهی صبح خیلی زود یا شب انجام می‌شود.

بیمه از روز اول

سابقه بیمه‌شده همان چیزی است که آگهی بعدی و پروانه بعدی از تو می‌خواهند. قرارداد را با کسی ببند که بیمه را از روز اول رد می‌کند.

مسئولیت تو تا کجاست؟

مسئولیت قانونی اجرای ساختمان با مجری است، ولی امضای تو پای تعهد حضور و گزارش‌های روزانه می‌ماند. فقط چیزی را گزارش کن که دیده‌ای و دستور خلاف نقشه را کتبی بخواه.

ماهانه یا برای کل پروژه

بعضی سازنده‌ها مزد را ماهانه می‌دهند و بعضی برای کل پروژه. در قرارداد پروژه‌ای بنویس اگر کار متوقف شد یا چند ماه طول کشید، تکلیف مزد چیست.

اسکان و رفت‌وآمد

برای کارگاه دور از شهر، اسکان، غذا و رفت‌وآمد را جدا از حقوق بنویس. در ۱۱ آگهی از آگهی‌هایی که خواندیم، اسکان یا محل خواب جزو پیشنهاد بود.

وقتی از پروژه بیرون می‌آیی

نام سرپرست با پروژه در سامانه نظام مهندسی ثبت می‌شود. اگر کار را رها می‌کنی، بخواه مجری سرپرست تازه را معرفی کند تا نام تو روی کارگاهی که دیگر در آن نیستی نماند.

برای آموزشگاه‌ها

دوره اجرای ساختمان یا سرپرستی کارگاه برگزار می‌کنید؟

کسانی که می‌خواهند سرپرست کارگاه شوند دنبال دوره‌ای هستند که کار واقعی کارگاه را نشان بدهد: نقشه‌خوانی روی پروژه، ترتیب اجرای اسکلت و سفت‌کاری، کنترل کیفیت بتن، ایمنی کارگاه و گزارش روزانه. اگر آموزشگاه شما چنین دوره‌هایی دارد، درخواست همکاری ثبت کنید. هر آموزشگاه و هر دوره پیش از نمایش در سایت بررسی می‌شود.

  • ثبت درخواست با شماره موبایل و مشخصات آموزشگاه
  • بررسی درخواست توسط تیم راه تا کار
  • پس از تایید، صفحه آموزشگاه و امکان معرفی دوره‌ها
  • بررسی هر دوره پیش از نمایش در سایت
درخواست همکاری آموزشگاه

ثبت درخواست به معنای تایید خودکار نیست.

سرپرستی کارگاه با چه کسی جور است؟

این کار بیشتر از دانش فنی، حوصله و حرف زدن با آدم‌ها می‌خواهد. پیش از ثبت‌نام در دوره، این دو فهرست را با خودت بسنج.

احتمالا از این کار راضی می‌شوی اگر

  • از اینکه یک گروه بزرگ را هماهنگ کنی و کار را جلو ببری انرژی می‌گیری
  • می‌توانی به استادکار باتجربه محترمانه بگویی کارش باید دوباره انجام شود
  • صبح زود بیدار شدن و روزی چند بار بالا و پایین رفتن از طبقه‌ها برایت سخت نیست
  • دوست داری آخر هر ماه ببینی ساختمان چند طبقه بالا آمده

شاید اذیت شوی اگر

  • ساعت کاری ثابت و آخر هفته آزاد برایت مهم‌ترین چیز است
  • از درگیری و چانه‌زنی با پیمانکار و فروشنده دوری می‌کنی
  • گرما، سرما، گرد و خاک و سر و صدا تمرکزت را می‌گیرد
  • دوست نداری امضایت پای کاری باشد که همه‌اش را خودت انجام نداده‌ای

این شغل در یک نگاه

کار با آدم‌ها۸۰٪
کار با دست و ابزار۶۰٪
تحرک و کار بدنی۶۰٪
شیفت عصر و شب۲۰٪
نظم و کار روتین۶۰٪
خلاقیت۳۵٪

تست راه تا کار علاقه‌ها و ترجیح‌های کاری تو را می‌سنجد و می‌گوید کار میدانی و مدیریتی چقدر با تو جور است.

شروع تست

سوال‌های رایج درباره دوره و کار سرپرست کارگاه

دوره سرپرست کارگاه چند ساعت است؟

به استان بستگی دارد. بسته‌ای که نظام مهندسی خوزستان در تیر ۱۴۰۳ برای مهندسان بدون پروانه اعلام کرد هفت درس و روی هم ۸۴ ساعت بود. دوره کوتاه شورای مرکزی نظام مهندسی چهار ساعت مجازی است و استاندارد «مدیریت اجرایی کارهای ساختمانی» فنی و حرفه‌ای ۱۲۰ ساعت.

مدرک سرپرست کارگاه ساختمانی را از کجا بگیرم؟

گواهی‌ای که برای معرفی به مجری حساب می‌شود را سازمان نظام مهندسی ساختمان استان تو می‌دهد و ثبت‌نامش در کارتابل آموزش سامانه همان سازمان است. گواهی فنی و حرفه‌ای مهارت تو را نشان می‌دهد و گواهی سایت‌های آموزشی فقط پایان دوره را.

می‌توان بدون پروانه نظام مهندسی سرپرست کارگاه شد؟

در بعضی استان‌ها بله، با شرط. خوزستان و خراسان شمالی مهندسان عضو بدون پروانه را با گذراندن دوره سرپرست کارگاه می‌پذیرند و خراسان شمالی از مهر ۱۴۰۵ بدون این گواهی اجازه نمی‌دهد. در تهران، فراخوان مرداد ۱۴۰۳ پروانه اجرا را شرط کرده بود.

فرق سرپرست کارگاه و رئیس کارگاه چیست؟

کار هر دو اداره روزانه کارگاه است. «سرپرست کارگاه» عنوان رایج ساخت‌وساز شهری است که نماینده مجری ذی‌صلاح است. «رئیس کارگاه» عنوان شرایط عمومی پیمان در پروژه‌های دولتی است که پیمانکار معرفی می‌کند و مهندس مشاور باید او را قبول کند.

حقوق سرپرست کارگاه در ۱۴۰۵ چقدر است؟

آگهی‌های ۱۴ آبان ۱۴۰۵ میانه ۶۰ تا ۷۰ میلیون تومان در ماه پیشنهاد داده بودند. گزارش‌های حقوق، مهندسان عمران سطح مدیر را با میانه دریافتی ۷۰ میلیون در تهران و سطح کارشناس ارشد را با ۴۱ میلیون در پایان ۱۴۰۴ نشان می‌دهند.

کاردان یا معمار تجربی هم می‌تواند سرپرست کارگاه شود؟

بله، برای ساختمان‌های کوچک‌تر. اندازه ساختمانی که هر کس می‌تواند سرپرستش باشد به پایه پروانه او بستگی دارد و کاردان‌ها و معماران تجربی سقف کمتری از مهندسان دارند. نظام کاردانی تهران در بهمن ۱۴۰۳ از کاردان‌های باتجربه برای سرپرستی کارگاه دعوت کرد.

سرپرست کارگاه می‌تواند همزمان دو کارگاه داشته باشد؟

در ساخت‌وساز شهری عملا نه، چون سرپرست تعهد حضور تمام‌وقت در همان کارگاه را امضا می‌کند و نبودنش تخلف انتظامی حساب می‌شود. ناظر هم باید حضور او را بررسی کند.

سرپرست کارگاه به انگلیسی چه می‌شود؟

در آگهی‌های انگلیسی بیشتر Site Supervisor، Construction Supervisor یا Site Manager نوشته می‌شود. در پروژه‌های بزرگ‌تر Superintendent هم به همین نقش گفته می‌شود و Foreman معمولا سرپرست یک اکیپ است.

سرپرست کارگاه جزو مشاغل سخت و زیان‌آور است؟

سخت و زیان‌آور بودن کار برای هر کارگاه و هر شغل جداگانه بررسی می‌شود، نه برای یک عنوان شغلی در همه جا. اگر شرایط کارت سخت است، از طریق کارفرما و اداره کار درخواست بررسی بده.

خانم‌ها هم سرپرست کارگاه می‌شوند؟

در قاعده‌هایی که خواندیم شرط جنسیت نبود، ولی بازار هنوز مردانه است: از ۱۵۰ آگهی، ۱۰۵ آگهی فقط آقا خواسته بودند و ۲۳ آگهی جنسیت را مهم ندانسته بودند. اگر این کار را می‌خواهی، همین آگهی‌های بدون شرط جنسیت و شرکت‌هایی را هدف بگیر که تیم اجرایی چندنفره دارند.

پیش از اینکه کارگاه را انتخاب کنی، خودت را بسنج

تست راه تا کار نشان می‌دهد کار میدانی، پرمسئولیت و پر از آدم کارگاه با شخصیت و علاقه‌های تو جور است یا کار آرام‌تر دفتر.

شروع تست

سوالی درباره سرپرست کارگاه دارید؟

سوالتان را بپرسید. جواب را همین‌جا می‌نویسیم تا به کار بقیه هم بیاید.